Kino en Esperanto rete

Nova versio estas venonta/New version coming soon

Daŭro: 35 min

Originala titolo: Сказка о царе Салтане
Produktado: Sojuzmultfilm-studio
Aŭtoroj de la scenaro: Зинаида Брумберг (Zinaida Brumberg), Валентина Брумберг (Valentina Brumberg)
Reĝisoroj: Татьяна Басманова (Tatjana Basmanova), Валентина Брумберг (Valentina Brumberg), Зинаида Брумберг (Zinaida Brumberg)
Ĉefdesegnisto: К. Кузнецов (K. Kuznecov)
Desegnistoj: В. Валерианова (V. Valerianova), К. Малышев (K. Malyŝev), В. Роджеро (V. Roĝero)
Animaciistoj: Е. Сергеев (Je. Sergeev), Борис Дежкин (Boris Deĵkin), Иртенев (Irtenev), Фаина Епифанова (Faina Jepifanova), Николай Федоров (Nikolaj Fjodorov), О. Коваленко (O. Kovalenko), Роман Давыдов (Roman Davydov), Л. Диковский (L. Dikovskij), Ламис Бредис (Lamis Bredis), Л. Попов (L. Popov), Валентин Лалаянц (Valentin Lalajanc), Татьяна Федорова (Tatjana Fjodorova)
Kameraistoj: Е. Гимпельсон (Je. Gimpelson), Н. Соколова (N. Sokolova)
Komponisto: Виктор Оранский (Viktor Oranskij)
Sonreĝisoroj: Н. Бертран (N. Bertran), С. Ренский (S. Renskij)
Aktoroj: Леонид Пирогов (Leonid Pirogov), Д. Орлов (D. Orlov), Фаина Раневская (Faina Ranevskaja), Людмила Коренева (Ludmila Koreneva), Михаил Жаров (Miĥail Ĵarov), Мария Бабанова (Marija Babanova), Фаина Шевченко (Faina Ŝevĉenko)
Animator.ru

Ĉi tiu publicaĵo en la projekto estas iome malordinara. En ĝi vi povas konatiĝi kun du animaciaj versioj de unu verko, kaj la dua estas prezentita kiel aldono aŭ, kiel oni nomas tion en la angla, bonus. Kutime oni prezentas pli fruajn kinoversiojn kiel aldonojn sur DVD-diskoj, sed niakaze aldono estas pli malfrua versio. Temas pri animaciaj filmoj laŭ versa fabelo de Aleksandr Puŝkin, kiu estas konata en Rusio praktike al ĉiuj, ĉar al ĉiuj oni legis ĝin en infaneco. Ĝia Esperanta traduko, legebla en la reto (unua parto kaj dua parto), kvankam ne senriproĉa, ebligas viziti ĝian romantikan kaj sorĉan mondon, kiu ravas jam multajn generaciojn de junaj same kiel de adoltaj legantoj.

Koncerne la animaciaĵojn endas noti, ke ili ambaŭ reprezentas trajtojn kaj tendencojn en sovetia animacio de sia tempo. La versio de fratinoj Brumberg, nature, estas multe malpli perfekta teknike, ol la animaciaj filmoj de la 1950aj jaroj, jam spekteblaj en la projekto. Sed tion sufiĉe rekompensas aliaj ĝiaj ecoj - vigla, malavare spicita per humuro, ĝi spekteblas kun intereso eĉ hodiaŭ. Tio bone ilustras fortan influon de Disney, kiun spertis sovetia animacio ekde la mezo de la 1930aj ĝis la fino de la 1940aj jaroj. Eĉ moskvan studion “Sojuzmultfilm”, ĉeflokon de la sovetia animacio por pli ol 50 jaroj, oni kreis en 1936 sub slogano “Ni bezonas sovetian Mickey Mouse”. Tamen al la fino de la 1940aj jaroj, post kiam ekis la malvarma milito kaj pliakriĝis ideologia kontraŭstaro kun la Okcidento, aspektis tute maltaŭge orientiĝi al unu el simboloj de la “burĝa kulturo”. Tial oni devis serĉi “propran vojon” por la sovetia animacio, kies rezulto estis multnombraj versioj de la rusa literatura klasiko, aperintaj en la unua duono de la 1950aj jaroj. Kelkajn el ili vi jam povas spekti en la projekto. Ilia stilo - momumenta, iom pompeca - tamen ebligis krei fajnajn kaj ĉarmantajn bildojn, kiujn oni ankaŭ nun spektas kun plezuro. Supera atingo de ĉi tiu periodo estis, miaopinie, filmo “La skarlata floreto”.

Ekde la mezo de la 1950aj jaroj ĉi tiu “monumenteco” malaperas, kaj ne estas hazarde, ke ĝuste en la dua duono de ĉi tiu jardeko oni kreis plej elstarajn filmojn, kiuj kombinis antaŭan tradicion de skrupula bonkvalita animacio kun plia libereco en stilo kaj tekniko. Plej konata ekzemplo de tio estas filmo “La Neĝa reĝino” (1957), kiu havis grandan sukceson en multaj landoj.

Reĝisoro Ivan Ivanov-Vano, eminenta figuro en la sovetia animacio, jam en la 80aj jaroj revenis al tradicioj de granda literatura kinoversio, kreinte sian “Fabelon pri caro Saltano” (1984). Ĝi demonstras tute alian rilaton al animacio, kiu ne pretendas esti “kiel eble plej realisma”. Ĝi estas mola, iome stiligita - senteblas influo kaj de rusaj tradiciaj bildrakontoj, “lubokoj”, kaj tiu de ikona pentrarto. Tio estas jam matura stadio de arto, kiam ĝi konvinkas ne per detaloj (kvankam ili estas bone prilaboritaj) sed per interna harmonio kaj atmospero. Endas ankaŭ aldoni, ke ĉi tiu filmo estis lasta en la tradicio de grandaj animaciaj fabeloj, kaj tio estis, sendube, digna kompletigo de ĉi tiu paĝo de la sovetia animacio.

Daŭro: 53 min

Originala titolo: Сказка о царе Салтане
Produktado: Sojuzmultfilm-studio
Aŭtoroj de la scenaro, reĝisoroj kaj ĉefdesegnistoj:
Иван Иванов-Вано (Ivan Ivanov-Vano), Лев Мильчин (Lev Milĉin)
Desegnistoj: Ирина Троянова (Irina Trojanova), В. Максимович (V. Maksimoviĉ), Т. Герасименко (T. Gerasimenko), Г. Симоненко (G. Simonenko), Л. Алехина (L. Aljoĥina), Ирина Светлица (Irina Svetlica), Игорь Олейников (Igor Olejnikov), Марина Игнатенко (Marina Ignatenko)
Animaciistoj: Владимир Зарубин (Vladimir Zarubin), Юрий Мещеряков (Jurij Meŝĉerjakov), Марина Восканьянц (Marina Voskanjanc), Антонина Алешина (Antonina Aljoŝina), Александр Панов (Aleksandr Panov), Владимир Крумин (Vladimir Krumin), Сергей Аврамов (Sergej Avramov), Виктор Лихачев (Viktor Liĥaĉov), Марина Рогова (Marina Rogova), Николай Федоров (Nikolaj Fjodorov), Анатолий Абаренов (Anatolij Abarenov), Андрей Игнатенко (Andrej Ignatenko)
Kameraisto: Михаил Друян (Miĥail Drujan)
Direktorino: Лилиана Монахова (Liliana Monaĥova)
Komponisto: Михаил Меерович (Miĥail Meeroviĉ)
Sonreĝisoro: Борис Фильчиков (Boris Filĉikov)
Redaktorino: Раиса Фричинская (Raisa Friĉinskaja)
Aktoroj: А. Покровская (A. Pokrovskaja), Людмила Иванова (Ludmila Ivanova), Анастасия Зуева (Anastasija Zujeva), Борис Новиков (Boris Novikov), Николай Граббе (Nikolaj Grabbe), А. Золотницкий (A. Zolotnickij), Мария Виноградова (Marija Vinogradova), Михаил Зимин (Miĥail Zimin), Роман Филиппов (Roman Filippov), Н. Боронина (N. Boronina)
Voĉleganto: Авангард Леонтьев (Avangard Leontjev)
Muntistino: Наталия Степанцева (Natalija Stepanceva)
Voĉaj partioj: Нина Савичева (Nina Saviĉeva)
Animator.ru

Nova versio estas venonta/New version coming soon

Daŭro: 21 min

Originala titolo: Сказка о попе и работнике его Балде
Produktado: Sojuzmultfilm-studio
Aŭtoro de la scenaro kaj reĝisoro: Пантелеймон Сазонов (Pantelejmon Sazonov)
Desegnistoj: Влад Бочкарев (Vlad Boĉkarjov), Я. Рейтман (Ja. Rejtman)
Kameraistoj: Д. Каретный (D. Karetnyj), А. Алипова (A. Alipova)
Komponisto: Иосиф Ковнер (Iosif Kovner)
Sonreĝisoro: С. Ренский (S. Renskij)
Aktoroj: Андрей Тутышкин (Andrej Tutyŝkin), Леонид Пирогов (Leonid Pirogov), К. Залесский (K. Zalesskij), Юлия Юльская (Julija Julskaja) , Елена Тяпкина (Jelena Tjapkina)
Animator.ru

Kiel mi jam skribis en mia blogo ĉe Ipernity, unu el rimarkindaj eventoj de la jaro 2009 en Rusio estis la 210-jara jubileo de Aleksandr Puŝkin, nia plej granda kultura persono. Omaĝe al la jubileo mi prezentas kelk kinoversiojn de liaj verkoj.

Parto de la grandega heredaĵo de Puŝkin estas, ke li provizis ĉiujn estontajn generaciojn de rusianoj per fajna, amuza kaj dolĉa porinfana legaĵo - liaj versaj fabeloj, kiuj absorbis historiojn kaj rolulojn de la rusa folkloro, fajlinte ilin per arta majstreco. Kelkaj el ili jam estas spekteblaj en la projekto kiel animaciaĵoj. Al ĉi tiuj fabeloj apartenas ankaŭ “Fabelo pri popo kaj lia dungito Balda”.

Unuarigarde ĝi povas ŝajni nur amuza kaj humura rakonto, sed ĝia sorto montriĝis tute ne malserioza. Ĝi estis eldonita nur post la morto de Puŝkin, kaj poeto Vasilij Ĵukovskij, kiu publikigis ĝin, pro cenzuraj kialoj anstataŭis la popon per komercisto. Ĝis la fino de la 19-a jarcento oni publikigis la fabelon nur en tia formo. Tamen dum la sovetia tempo ĝi ricevis favoron dank’ al sia kontraŭklerikala satiro, kaj komence de la 1930-aj jaroj en leningrada studio Sovkino oni ekis krei animacian filmon laŭ ĝi. Kaj ĝi estis planita kiel ne nura filmo, sed opero, muzikon por kiu estis verkonta Dmitrij Ŝostakoviĉ. Se ĉi tiu projekto estus realigita, ĝi esksterdube okupus honoran lokon en la historio de monda animacio. Sed oni fermis ĝin, kaj poste preskaŭ ĉiu filmita materialo pereis pro incendio. Konserviĝis nur ununura sceno “Bazaro”, kiu, tamen, forte impresas eĉ kiel fragmento.

Do, la filmo ne realiĝis (interalie, ĝin reĝisoris Miĥail Ceĥanovskij, kiu poste faris animacian version de alia fabelo de Puŝkin - La fabelo pri fiŝo kaj pri fiŝisto). Tamen Dmitrij Ŝostakoviĉ finis sian parton de la laboro en formo de komika opero sub la sama nomo. Ĝi ankaŭ nuntempe aperas sur scenejoj, kaj estas interese, ke sonis protestoj kontraŭ tio fare de eklezio (ne nur la ortodoksa). Ŝajne, ke eĉ post pli ol 150 jaroj Puŝkin sukcesas esti maloportuna al ĉiaspecaj fariseoj…

Nova versio estas venonta/New version coming soon

Daŭro: 39 minutoj
Produktado: Sojuzmultfilm-studio
Aŭtoro de la scenaro: Георгий Гребнер (Georgij Grebner)
Reĝisoro: Лев Атаманов (Lev Atamanov)
Pentristoj: Александр Винокуров (Aleksandr Vinokurov), Леонид Шварцман (Leonid Ŝvarcman)
Animaciistoj: Татьяна Федорова (Tatjana Fjodorova), Роман Качанов (Roman Kaĉanov), Роман Давыдов (Roman Davidov), Вадим Долгих (Vadim Dolgiĥ), Борис Чани (Boris Ĉani), Федор Хитрук (Fjodor Ĥitruk), Борис Меерович (Boris Meeroviĉ), Вячеслав Котеночкин (Vjaĉeslav Kotjonoĉkin), Борис Дежкин (Boris Deĵkin), Геннадий Филиппов (Gennadij Filippov)
Kameraisto: Михаил Друян (Miĥail Drujan)
Komponisto: Николай Будашкин (Nikolaj Budaŝkin)
Sonregistristo: Георгий Мартынюк (Georgij Martynjuk)
Teksto de la kantoj: Я. Шведов (Ja. Ŝvedov)

Ĉi tiu animaciaĵo estis farita laŭ fabelo de rusa verkisto Sergej Aksakov. En infaneco li aŭdis popolan fabelon, bazitan sur internacie konata historio “la belulino kaj la monstro”, kaj poste surpaperigis ĝin, konservinte ĉarman lingvaĵon de la originala rakonto.

Sergej Aksakov (1791 - 1859). Kvankam li kreis multajn realismajn literaturajn verkojn, nuntempe oni memoras lin unuavice kiel aŭtoron de la fabelo “La skarlata floreto”.

Ĉi tiu fabelo estas tre populara ankaŭ nun. Sufiĉas diri, ke krom la animacia, ekzistas du kinoversioj de ĝi, estas porinfana teatraĵo (kiam mi lernis en mezlernejo, mi spektis ĝin kune kun mia klaso), oni aludas ĝin en ŝercoj kaj karikaturoj. Ankaŭ ĝi estas unu el ŝatataj temoj por majstroj de popolaj artoj.

Paleĥ-miniaturo laŭ la fabelo “La skarlata floreto”

Skatolo kun miniaturo el vilaĝo Ĥoluj (parenca al Paleĥ arto) laŭ la fabelo “La skarlata floreto”.

Kaj estas animacia versio de ĉi tiu fabelo, kreita en Sojuzmultfilm-studio en 1952. Ĝi sendube estas la plej bona el ĉio, kreita de la studio en tiuj jaroj, mirinda specimeno de belega kaj senriproĉa animacio. Tial mi tre rekomendas elŝuti kaj ĝui ĝin en la originala kvalito, por ke dividi admiron de la rusaj spektantoj.

Nova versio estas venonta/New version coming soon

Daŭro: 30 minutoj

Originala titolo: Сказка о мёртвой царевне и семи богатырях
Produktado: Sojuzmultfilm-studio
Reĝisoro: Иван Иванов-Вано (Ivan Ivanov-Vano)
Aŭtoroj de la scenaro: Юрий Олеша (Jurij Oleŝa), Иван Иванов-Вано (Ivan Ivanov-Vano)
Pentristoj: Д. Березовский (D.Berezovskij), Лев Мильчин (Lev Milĉin)
Animaciistoj: Надежда Привалова (Nadeĵda Privalova), Григорий Козлов (Grigorij Kozlov), Л. Попов (L.Popov), Татьяна Федорова Tatjana Fjodorova), Фаина Епифанова (Faina Jepifanova), Николай Федоров (Nikolaj Fjodorov), Рената Миренкова (Renata Mirenkova), Федор Хитрук (Fjodor Ĥitruk), И. Старюк (I.Starjuk), Лидия Резцова (Lidija Rezcova), Константин Чикин (Konstantin Ĉikin), Владимир Арбеков (Vladimir Arbekov), К. Малышев (K.Malyŝev), Борис Бутаков (Boris Butakov)
Kameraisto: Николай Воинов (Nikolaj Voinov)
Komponisto: Ю. Никольский (Ju.Nikolskij)

Animacia versio de la poemo de Aleksandr Puŝkin, en kiu ne malfacilas rekoni fabelon de Neĝulino de la fratoj Grimm. Ne estas mirinde, ĉar tiaspeca historio ĉeestas ankaŭ en la rusa folkloro, kaj la brila poeto prilaboris ĝin fajne kaj inspirite.
Kaj koncerne la Esperantan tradukon de la fabelo endas noti, ke ĝi aspektas sufiĉe strange - foje ĝi transdonas la originalon ekzakte kaj sukcese, kaj foje ĝi kvazaŭ ekribelas kaj sekvas nek kvanton da linioj, nek ordon de rimoj. Tial mi devis plene retraduki certajn lokojn de la teksto - interesiĝantoj povas kompari la variantojn.

Nova versio estas venonta/New version coming soon

Daŭro: 30 minutoj

Originala titolo: Сказка о рыбаке и рыбке
Produktado: Sojuzmultfilm-studio
Aŭtoro de la scenaro: Михаил Вольпин (Miĥail Volpin)
Reĝisoro: Михаил Цехановский (Miĥail Ceĥanovskij)
Pentristoj: Д. Березовский (D. Berezovskij), Петр Репкин (Pjotr Repkin)
Animaciistoj: Николай Федоров (Nikolaj Fjodorov), Ламис Бредис (Lamis Bredis) , Федор Хитрук (Fjodor Ĥitruk), Татьяна Таранович (Tatjana Taranoviĉ), Александр Беляков (Aleksandr Beljakov), Е. Казанцева (Je. Kazanceva), Роман Качанов (Roman Kaĉanov), Роман Давыдов (Roman Davidov), Рената Миренкова (Renata Mirenkova)
Kameraisto: Михаил Друян (Miĥail Drujan)
Komponisto: Юрий Левитин (Jurij Levitin)
Aktoroj: Анастасия Зуева (Anastasija Zujeva), Мария Бабанова (Marija Babanova), Борис Чирков (Boris Ĉirkov), Владимир Грибков (Vladimir Gribkov)

En la komenco de la 1950-aj jaroj en studio "Sojuzmultfilm" oni kreis vicon da "animaciaj peplumoj" - londaŭraj, riĉe faritaj filmoj laŭ fabeloj kaj verkoj de rusa literaturo. Unua el ili estis filmo “La fabelo pri fiŝo kaj pri fiŝisto”, kiu estas prezentata hodiaŭ omaĝe al la 208-a jubileo de Aleksandr Puŝkin, nia la plej eminenta poeto. Ĉi tiu filmo des pli konvenas por tio, ĉar plej rimarkinda en ĝi estas la prologo, prenita el frua poemo de Puŝkin "Ruslan kaj Ludmila". Ĉi tiu prologo, kiu fakte prezentas sin kvintesenco de la rusa folkloro, estiĝis unu el la plej famaj versaĵoj de Puŝkin. Ne estas granda troigo diri, ke ĉiu ruso konas ĝin ekde frua infaneco. Verkisto Maksim Gorkij skribis pri ĉi tiuj versoj, ke ili memorigis al li la plej bonajn fabelojn de lia avino, "mirinde kunigitajn en unun". Kiel profunde penetris bildoj de ĉi tiuj versoj en la rusan kulturon, oni povas vidi almenaŭ laŭ tio, ke la tuta unua parto de la popularega fantasta romano "Lundo ekas sabate" de A. kaj B. Strugackij fakte estas parodio al ili. Kaj la komenco de la filmo prezentas sin luksa animacia ilustraĵo al ĉi tiuj versoj.

Paleĥ-miniaturo, kiu ilustras la prologon de “Ruslan kaj Ludmila”

Estas do kompreneble, ke por prezenti tiom gravan literaturaĵon estis necese havi konvenan Esperantan tradukon. El la tri konataj tradukoj - de V.N. Devjatnin, A. Gelert kaj Sergej Rublov - la lasta montriĝis plej ekzakta kaj proksima al la originalo. Tamen, ankaŭ montriĝis bezonata ioma redaktado de ĝi, ĉar ne ĉie detaloj de la originala teksto estis transdonitaj senŝanĝe. Eble, tio ne tre gravas por literatura traduko, sed kiel subtitoloj ĝi aspektus iom strange, ĉar ĝuste tiuj ĉi detaloj estas montrataj en la filmo. Tiel mi aŭdacis certagrade adapti ĝin al la kondiĉoj de la tasko…

Nova versio estas venonta/New version coming soon

Daŭro: 18 minutoj

Animacia filmo laŭ fabelo de udegoj - malgranda popolo, kiu loĝas en Fora Oriento de Rusio. Iam vivis du fratoj - Indiga kaj Solomdiga. Foje Indiga malkuraĝis dum ĉasado kaj lasis sian fraton en danĝero. Kaj nun por ke savi la fraton li devas trapasi grandajn timojn…

Nova versio estas venonta/New version coming soon

Daŭro: 20 minutoj

Animacia filmo laŭ koreaj fabeloj. Ordinara kamparano Pak venkis multajn obstaklojn por malkovri sekreton, kiu povas frakasi malican drakon, bruligantan rikoltaĵon de homoj.

Nova versio estas venonta/New version coming soon

Daŭro: 27 minutoj

Animaciaĵo laŭ cina fabelo. Antaŭ longe vivis en Ĉinio tri fratoj Lu, ĉiu el kiuj posedis mirindan talenton…